Rusija je danas izjavila da su šanse za pregovore o miru u Ukrajini, koja je već u četvrtoj godini rata, izblijedjele zbog eskalacije tenzija i neuspjeha diplomatskih inicijativa. Ova ocjena dolazi u trenutku kada se sukob pojačava novim vazdušnim napadima s obje strane, uključujući udare na civilne objekte i energetsku infrastrukturu.
Prema izvještaju Al Jazeere, ruski potpomoćnik ministra vanjskih poslova Sergej Rjabkov izjavio je u govoru pred ruskim federalnim skupštinom da je “moćni zamah” stvoren na samitu između predsjednika Rusije i SAD-a Vladimira Putina i Donalda Trumpa na Aljasci u avgustu 2025. godine “uglavnom podbijen”. Rjabkov je optužio evropske zemlje za blokadu pregovora, tvrdeći da žele “rat do posljednjeg Ukrajinca”, te kritikovao SAD da su zaslužne za pucanje odnosa na temeljima. Rusija je takođe upozorila na to da bi slanje dugog dometa Tomahawk krstarećih projektila Ukrajini predstavljalo novi nivo eskalacije s teškim posljedicama.
Eskalacija na ratištu
Rat se nastavlja intenzivnim vazdušnim razmjenama. U ruskog regiji Belgorod, na granici s Ukrajinom, u raketnom napadu poginulo je troje civila u selu Maslova Pristan, uništivši dio sportskog objekta, prema riječima lokalnog guvernera Vjačeslava Gladkovog. Rusko ministarstvo odbrane prijavilo je presretanje 53 ukrajinska drona, uglavnom nad Belgorodom. U odgovoru, Rusija je lansirala najmanje 183 drona na ukrajinsku teritoriju između utorka uveče i srijede ujutro, ciljajući željezničku i energetsku infrastrukturu, navodi ukrajinska vazdušna sila i premijerka Julija Svjiridenko. Jedan udar ozbiljno je oštetio ključnu termoelektranu, glavnog dobavljača energije pred dolazak zime, prema ukrajinskom elektroprivrednom preduzeću DTEK. U južnom gradu Hersonski, ruski napad ubio je dvoje starijih osoba, saopštili su lokalni zvaničnici. Obje strane međusobno se optužuju za ciljanje civila, a Kremlj nastavlja gotovo dnevne napade na naseljena područja. Rusija tvrdi da je u 2025. godini zauzela 5.000 kvadratnih kilometara ukrajinske teritorije, što podupire njihovu tvrdnju o napretku na frontu.
Međunarodne reakcije i diplomatski zastoj
Američki predsjednik Donald Trump, koji se pozicionirao kao posrednik, ranije je pritiskao Ukrajinu na teritorijalne ustupke, uključujući javno kritikovanje predsjednika Volodimira Zelenskog u Bijeloj kući u februaru 2025. godine, optužujući ga da se “kocka s trećim svjetskim ratom”. Samit na Aljasci nije doveo do primirja, a Trump je nedavno promijenio stav, izjavivši da je veoma razočaran Putinom i da Ukrajina treba da vrati sve okupirane teritorije uz pomoć Evrope i NATO-a. Zelenski insistira na pojačanim sankcijama protiv Rusije, uključujući i SAD, iako je Trump oklijevao. Prošlog mjeseca, potpredsjednik SAD-a JD Vance naznačio je da Washington razmatra slanje Tomahawk projektila Ukrajini.
U Evropi, predsjednica Evropske komisije Ursula von der Leyen optužila je Rusiju za vođenje “hibridnog rata” kroz vazdušne incizije, sajber-napade i oštećenja podmorskih kabela, što je uticalo na zemlje poput Estonije, Belgije, Danske, Njemačke, Poljske i Rumunije. “Ovo je namjerno i ciljano siva zona kampanja protiv Evrope, i vuropa mora odgovoriti”, rekla je ona.
Bez vidljivog puta ka miru
Izjava Rjabkova sugeriše produženi sukob s povećanim rizicima eskalacije, posebno od potencijalnih američkih isporuka oružja i ruskih hibridnih taktika. Hronologija – od Trumpovih predizborne obećanja o brzom rješenju u ranom 2025, preko samita u avgustu, do oktobarskih napada – pokazuje da su diplomatski napori zapeli, bez jasnog puta ka rezoluciji. Prema Al Jazeeri, ovo produbljuje podjele i umanjuje zamah iz Anchorage samita, ostavljajući rat u punom jeku.
