Razumijevanje ove ključne tačke u ljudskoj historiji fokusiralo se na arheološko nalazište hominida Dmanisi u Gruziji, gdje naučnici sada vjeruju da su dvije ljudske vrste koegzistirale na istom mjestu.
Jedna od najvećih nepoznatih priča ljudske historije jeste kako i kada su naši ljudski preci prvi put migrirali s afričkog kontinenta. Odgonetanje radnje ove misteriozne priče odvelo je naučnike u zapadnoazijsku državu Gruziju, koja je dom najstarijih poznatih fosila hominida u Evropi (što je diskutabilna, ali opšteprihvaćena odrednica za ovu transkontinentalnu zemlju) na lokalitetu Dmanisi, jugozapadno od Tbilisija. Fosili datiraju od prije otprilike 1,8 miliona godina, što ih smješta oko 200.000 godina unutar loze Homo erectusa, koji se često smatra prvom vrstom hominida koja je migrirala širom Evrope i Azije.
Upravo su ovdje arheolozi prvobitno otkrili mješavinu životinjskih fosila, kamenog oruđa i (što je najvažnije) ostataka hominida, ali tumačenje priče koju ovi artefakti pričaju bio je posao decenijama. Naučnici su 2000. godine iznijeli teoriju da razlike u veličini i obliku uzoraka sugerišu da su to područje naseljavale dvije vrste ljudi, vjerovatno arhaične verzije H. erectusa. Druge teorije pretpostavljaju da je raznolikost prisutna u ostacima rezultat seksualnog dimorfizma, fenomena u kojem mužjaci i ženke iste vrste pokazuju različite karakteristike.
Kako bi dalje istražili ovo pitanje, naučnici sa Univerziteta u Sao Paulu i Državnog univerziteta Ohajo ispitali su područje krunica zuba ovih uzoraka u pokušaju da razumiju njihovu evolucijsku lozu. Analizirajući jedan maksilarni i 71 mandibularni uzorak – ukupno 583 zuba – tim je koristio Linearnu diskriminantnu analizu (LDA), tehniku mašinskog učenja koja pomaže u klasifikaciji. Otkrili su da seksualni dimorfizam sam po sebi ne može objasniti razlike između uzoraka, te da je vjerovatno da su na toj lokaciji boravile najmanje dvije vrste roda Homo. Rezultati studije objavljeni su u časopisu PLOS One.
„Zaključujemo da razlike u dimenzijama krunica podržavaju hipotezu o dva različita taksona koja su koegzistirala na lokalitetu Dmanisi, prethodno predložena kao Homo georgicus i Homo caucasi“, napisali su autori. „Ovaj prijedlog ima važne implikacije za širenje roda Homo iz Afrike na početku pleistocena.“
Međutim, kako se jedno pitanje riješi, pojavljuju se nova. Najzagonetnija od ovih novih dilema jeste to što neki uzorci pokazuju da dentalna morfologija H. georgicusa blisko podsjeća na australopiteke, koji prethode lozi Homo. To nameće pitanje da li su se rane migracije iz Afrike dogodile prije dolaska H. erectusa.
„S dostupnim dokazima nije moguće adekvatno procijeniti da li su Homo georgicus i Homo caucasi evoluirali od predaka Homo erectusa ili su evoluirali od predaka sličnih australopitecima“, napisali su autori, „ali alternativni scenariji vrijedi istražiti i razmotriti kako se u Aziji budu otkrivali novi fosili ranog roda Homo.“
Drugim riječima, vjerovatno je da je priča o H. erectusu koji razvija napredne kognitivne sposobnosti i bipedalizam (hod na dvije noge), što je vrsti omogućilo da se prilagodi novim okruženjima, samo dio ljudske migracije iz Afrike. Moguće je da su epizode kladogeneze – gdje se jedna vrsta dijeli na dvije – prošarale ljudsku priču, jer su određene populacije, izolovane jedna od druge tokom hiljada ili desetina hiljada godina, razvile različite karakteristike. Na kraju, autori zaključuju da će naši modeli ljudskih migracija morati biti ažurirani.
