Hronika budnih
Na današnji dan 1531. godine, po naređenju pape Klementa VII, u Lisabonu je uspostavljena Portugalska inkvizicija. Bio je to trenutak u kojem je Katolička crkva institucionalizirala strah, a država i Crkva sklopile savez čija će cijena biti hiljade uništenih života, razorenih porodica i trajna mrlja na evropskoj historiji. Inkvizicija nije bila greška. Bila je sistem. […]
Bosna i Hercegovina je u svojoj dugoj i često tragičnoj historiji rijetko imala luksuz stabilnosti, ali je u jednom ključnom trenutku evropske prošlosti pokazala nešto što mnoge veće i moćnije zemlje nisu: spremnost da primi progonjene. Upravo tu, u Sarajevu i drugim bosanskim gradovima, sefardski Jevreji pronašli su novi dom nakon jednog od najtežih progona […]
Godinama je izgledalo kao da između Beograda i Banje Luke postoji neraskidiva politička osovina, gotovo porodična veza, u kojoj se Milorad Dodik i Aleksandar Vučić javno podržavaju, zajednički se fotografišu, dijele govornice i poruke o „srpskom jedinstvu“. Međutim, posljednjih mjeseci — a naročito sedmica — postaje sve očiglednije da ta veza više ne funkcioniše onako […]
Posljednja velika priča jedne evropske dinastije Bosanska kraljica Katarina Kosača-Kotromanić nije bila samo historijska ličnost. Ona je simbol. Simbol jedne države koja je nestala, jedne dinastije koja je prekinuta nasilno, i jedne žene koja je u sebi nosila tragediju cijelog naroda. U evropskoj historiji 15. vijeka ima mnogo kraljica, ali malo je onih čija je […]
Još jedna noć, još jedan kampus, ista priča Sinoćnja pucnjava na kampusu Brown Universityja u Providenceu, u kojoj su ubijena dva studenta, a devet ih je ranjeno, samo je najnoviji dodatak dugoj i mračnoj listi američkih masovnih pucnjava. Napad se dogodio tokom priprema za završni ispit — u prostoru koji bi trebao simbolizirati znanje, sigurnost […]
Grad na granici stvarnog i mitskog Na samom jugu Bosne i Hercegovine, na mjestu gdje Neretva prelazi iz nemirne rijeke u put prema moru, leže ostaci starog grada Gabele. Danas tiha, gotovo zaboravljena, Gabela je u srednjem vijeku bila jedno od ključnih trgovačkih i duhovnih čvorišta regije. No, osim historije, uz ovaj grad veže se […]
Gotovo tri decenije nakon kraja Hladnog rata, Zapad je živio u uvjerenju da je historija završena. Liberalna demokratija, tržišna ekonomija i zapadni sistem vrijednosti predstavljani su kao krajnja tačka ljudskog razvoja. Ostali su, prije ili kasnije, trebali „stići“. Danas je jasno da se desilo suprotno: Zapad nije postao univerzalni model, već jedan od aktera u […]
Bosna i Hercegovina u socijalističkoj Jugoslaviji nikada nije bila samo još jedna republika u federaciji. Iako formalno ravnopravna sa Srbijom, Hrvatskom, Slovenijom, Makedonijom i Crnom Gorom, njen položaj je bio suštinski drugačiji — politički osjetljiviji, ideološki važniji i strateški pažljivije čuvan. Razlog nije bio sentimentalne prirode. Bio je duboko politički, historijski i bezbjednosni. Bosna kao […]
Na samom ulazu u Bokokotorski zaliv, tamo gdje se Jadran sužava i gdje brodovi instinktivno usporavaju, stoji kamena kružna tvrđava. Turisti je danas gledaju kao neobičnu kulisu, Instagram-lokaciju ili egzotični hotelski projekat. Ali Mamula – poznata i kao Lastavica – nije samo ostrvo. Ona je rana. Tiha, kamena i duboka. Za Bosnu i Hercegovinu, Mamula […]
Kada se u Washingtonu govori o „nacionalnoj sigurnosti“, svijet bi trebalo pažljivo slušati. Ne zato što se uvijek govori istina, nego zato što se iza formulacija često kriju namjere koje se realizuju tiho, postepeno i bez velike pompe. Objavljivanje navodne proširene, neslužbene verzije američke Strategije nacionalne sigurnosti, u koju je uvid imao portal Defense One, […]