Prema dostupnim informacijama, u balkanskom krugu Trumpovog novoosnovanog “Board of Peace” nalaze se:
Uključeni:
- 🇽🇰 Kosovo
- 🇦🇱 Albanija
- 🇧🇬 Bugarska
- 🇹🇷 Turska
Odbili:
- 🇸🇮 Slovenija
- 🇬🇷 Grčka (uz jasno praćenje EU linije)
Neodlučni:
- 🇭🇷 Hrvatska
- 🇷🇴 Rumunija
Nisu ni pozvani (barem javno):
- 🇲🇰 Sjeverna Makedonija
- 🇲🇪 Crna Gora
- 🇷🇸 Srbija
- 🇧🇦 Bosna i Hercegovina
Ovaj spisak govori više od bilo kakvog saopštenja.
Šta Trump zapravo radi
Trump ne gradi mir.
On gradi kanal.
“Board of Peace” izgleda kao:
- diplomatski shortcut
- pregovarački bypass
- politička platforma bez birokratije
Ali suština je jasna: zaobići EU, NATO procedure i multilateralni konsenzus, i pregovarati direktno s državama koje su:
- politički fleksibilnije
- sigurnosno zavisnije
- ekonomski ranjivije
To je stara logika — samo u novom pakovanju.
Zašto baš Balkan
Balkan je idealan teren jer je:
- fragmentiran
- nedovršen
- opterećen istorijom
- gladan “brzih rješenja”
EU ovdje već godinama tapka u mjestu.
NATO je prisutan, ali bez političke imaginacije.
Trump to vidi i koristi.
Turska kao ključni igrač
Prisustvo Turkey nije slučajno.
Turska je:
- regionalna sila
- van EU
- unutar NATO-a, ali autonomna
- navikla na paralelne kanale moći
Ako “Board of Peace” ima stvarni geopolitički smisao, onda je to američko-turski okvir u kojem Balkan služi kao zona uticaja, ne kao ravnopravan partner.
Ko je izostavljen — i poruka iza toga
Posebno je indikativno ko nije pozvan.
- Serbia — previše vezana za Rusiju i Kinu
- Bosnia and Herzegovina — previše komplikovana, prespora, institucionalno paralizovana
- Crna Gora i Sjeverna Makedonija — premale da bi bile korisne u ovoj fazi
Drugim riječima:
nisu izostavljeni jer su “nebitni”, nego jer su neupotrebljivi za brzu geopolitiku.
Je li “Board of Peace” varka?
Moje mišljenje: da — ali sofisticirana.
Ne radi se o klasičnoj prevari, nego o:
- testiranju lojalnosti
- sondiranju terena
- slabljenju EU kohezije
- pripremi alternativnih pregovaračkih linija
Ako uspije — Trump dobija polugu.
Ako propadne — uvijek može reći da je “pokušao”.
Opasnost za Balkan
Najveći rizik nije u samoj inicijativi, nego u iluziji koju nudi:
da se kompleksni problemi mogu riješiti mimo institucija.
To je muzika za uši lokalnih elita koje:
- ne vole reforme
- ne vole pravila
- vole dogovore iza zatvorenih vrata
Balkan je već jednom platio cijenu “brzih rješenja”.
Mir kao alat, ne cilj
“Board of Peace” nije mirovna struktura.
To je politički alat u Trumpovom arsenalu pritiska.
Balkan u toj priči nije partner.
On je teren.
Pitanje nije hoće li ova paralelna struktura uspjeti.
Pitanje je: ko će se prvi upecati na ideju da je mir moguć bez sistema — i koliko će to kasnije koštati.
