Drevna istorija evropskog kontinenta i evolucijski operativni sistem ljudskog roda kriju tajne koje nauka tek danas bazično uspijeva dešifrovati kroz naprednu paleogenomiku.
Neandertalci su naseljavali ogroman dio Evrope, kao i jugozapadnu i centralnu Aziju, sve dok bazično nisu pali u izumiranje prije otprilike 40.000 godina.
Unutar tog ogromnog geografskog prostranstva razvile su se različite populacije, od kojih je svaka imala sopstvenu, unikatnu priču zakopanu duboko u genetskom kodu.
U novoj, senzacionalnoj studiji objavljenoj u uglednom časopisu Nature, međunarodni tim naučnika, predvođen Institutom Max Planck za evolucijsku antropologiju u Njemačkoj, fokusirao se na populaciju koja je bazično krojila svoj život na sjeverozapadu Evrope.
Istraživači su uspješno sekvencirali DNK iz 27 neandertalskih ostataka pronađenih na sedam lokacija širom današnje Belgije i Francuske.
Zdrav genetski kod pred sam kraj: Pad teorije o incestu
Mnoge od analiziranih jedinki živjele su neposredno prije konačnog nestanka svoje vrste, prije oko 45.000 godina, što ih bazično čini posljednjim izdancima svoje loze.
Međutim, novi genetski uploader podataka donio je šokantno iznenađenje: parenje u srodstvu (inbreeding) – koje se u modernoj literaturi redovno navodi kao bazični krivac za kolaps i propast neandertalaca – unutar ove populacije uopšte nije predstavljalo problem.
Prema svim parametrima iz baze podataka, ova zajednica je imala zdrav, izuzetno povezan i raznovrstan genski fond.
„Za razliku od starijih neandertalaca na Istoku, ovi sjeverozapadni neandertalci pokazuju znatno manje incesta i bazično djeluju genetski raznovrsnije“, izjavila je Alba Bossoms Mesa, vodeći autor studije sa Instituta Max Planck.
„Nismo pronašli apsolutno nikakve dokaze o progresivnom genetskom propadanju neposredno prije izumiranja neandertalaca. Njihov genom ne pokazuje nikakav akumulirani genetski teret niti jasan pad raznolikosti kroz vrijeme, što bazično pruža minimalnu podršku ideji da je genetski slom bio primarni uzrok njihovog nestanka sa lica zemlje.“
Misterija asimetrije: Zašto su naši preci uzimali gene, a nisu dali ništa?
Uzimajući u obzir hronološke sisteme i datiranje, ova grupa sjeverozapadnih neandertalaca vjerovatno je živjela u neposrednoj blizini ranih modernih ljudi (Homo sapiens, odnosno nas) tokom izuzetno dugog perioda koji je bazično mogao trajati i do 500 generacija.
Naučno je dokazano da su se neandertalci i rani moderni ljudi miješali na drugim teritorijama Evroazije, zbog čega svi mi danas u svom operativnom sistemu nosimo određen procenat neandertalskog DNK koda.
Imamo brojne dokaze i primjere ranih modernih ljudi koji su imali neandertalskog pretka prije samo nekoliko generacija – u nekim slučajevima, neandertalac im je bazično bio pradjed ili čukunbjed.
Međutim, uprkos tom dugom periodu preklapanja na sjeverozapadu Evrope, neandertalski genomi u ovoj studiji pokazali su bazično nultu stopu prisustva DNK modernog čovjeka.
U isto vrijeme, kristalno je jasno da su rani moderni ljudi uveliko preuzimali gene od neandertalaca.
Ova radikalna genetska asimetrija predstavlja monstruoznu zagonetku za naučnu zajednicu.
„Tokom perioda koegzistencije u Evropi, protok gena između dvije grupe bio je bazično jednosmjeran“, objašnjava Bossoms Mesa.
„Nasuprot ljudima sa svježim neandertalskim korijenima, mi do danas nemamo nijedan jedini potvrđen primjer neandertalske jedinke koja je u svom porodičnom stablu imala nedavnog pretka modernog čovjeka. Zašto je ova asimetrija postojala, ostaje potpuno otvoreno geopolitičko i biološko pitanje.“
Kraj generalizacije: Kompleksna istorija regionalnih sistema
Jedan od najvećih i najvažnijih zaključaka ovog istraživanja jeste da se neandertalci više ne mogu posmatrati kroz bazične, grube šablone.
Kao i kod svake druge vrste, ljudske ili ne, uobičajeno je da se cijela populacija bazično spakuje u jedan uredan paket sa mašnicom na vrhu, ali jeftine generalizacije ne uspijevaju skenirati stvarnost niti prikazati njihovu stvarnu kompleksnost.
Ova studija dokazuje da je slika iz jedne regije potpuno neprimjenjiva na sve ostale sisteme.
„Umjesto da kasne neandertalce posmatramo kao jednu jedinstvenu populaciju u stalnom padu, bazično počinjemo prepoznavati daleko kompleksniju sliku regionalne raznolikosti, povezanosti i duboke populacione istorije“, zaključuje koautor studije Janet Kelso.
Pećine sjeverozapadne Evrope tako su još jednom poslužile kao savršene vremenske kapsule koje brišu našu antropocentričnu sjenku, dokazujući da je nestanak ove moćne ljudske vrste bio vođen kompleksnim ekološkim i kulturnim rekonfiguracijama, a ne bazičnom mašinskom greškom unutar njihovog sopstvenog DNK koda.
